30 Haziran 2017 Cuma

Edvard Munch (2005) - Yaşamı ve Sanatı


Altı bölümlük The Post-Impressionists (Cezanne, Gauguin, Van Gogh, Toulouse-Lautrec, Munch, Rousseau) belgesel serisinin Munch ile ilgili bölümü En özet haliyle Munch'un yaşamı ve eserlerine değinilmiş. Wikipedia'daki İngilizce biyografi ile farklar mevcut. Daha fazla bilgi için başkalarının yazdığı yığınla kitaptan önce özellikle Edvard Munch'un günlüklerinin okunmasını tavsiye ederim.


NOTLAR
1800’lerin sonları Norveç’te üstün sanat eserleri çıkıyor. Edward Grieg in music, Henrik Ibsen in literature, ve Edvard Munch resimde.
Emotional tension and stress
Grafik işleri de ilham vermiş yıllarca.
The Human Condition
Çığlık (1893)
Munch himself was surrounded by sickness, madness, and death.
İlişkilerinde, bilhassa kadınlarla, sorunlu
Orta yaşlarda alkolizm. Nervous breakdown (1908).
The Sick Child'da hastadan daha kötü durumda gözüken yakını. 

Rue de l'epicerie at Rouen, on a Grey Morning, 1898 - Camille Pissarro

Claude Monet The Rue Montorgueil in Paris

Rue de Rivoli Edvard Munch - 1891

Rue Lafayette (Edvard Munch) 1891

Spring, 1889 - Edvard Munch


The sick child





1863 doğumlu. Beş yaşında annesi Laura TB’den öldü. 9 yıl sonra Sophie en sevdiği kardeşi öldü. Sonra babası ve bir başka kardeşi daha akli dengesini kaybetti.
22 yaşında kardeşinin ölümünü resmediyor

Ölüm ve hastalığın hayatı boyunca başucundan ayrılmadığını yazıyor. Çocukluğunda yaşadığı kayıplar tüm hayatını şekillendiriyor.

Annesi ölünce halası bakıyor. Carol. Amateur painter. Onun yanında resme başlıyor.
His teachers were sculptor Julius Middelthun and the naturalistic painter Christian Krohg

Hans Jaeger’in önderi olduğu avantgarde bir bohemian gruba katıldı.
1885de 21 yaşında 3 hafta Paris'e gidebildi. Impressionistlerden Çok etkilendi. Özellikle Pizzarro ve Monet.

Norveçteki tek impresyonist diyorlar ama şatafattan ve renklerden kaçınıyor.
Melankoli
His first important canvas was The sick child.
Hala annesi ve kızkardeşinin ölümünü yansıtıyor
"Exorcising his own grief if u like" İlk önemli eseri diyorlar.
1889da kendi sergisini açabildi.  






Inge on the Beach (his sister) lonelineess reflective of the existentialism thninking of the 19th cent Danish philosopher Kierkegaard
Sonra tekrar 3 seneliğine Paris'e gider bursla.
Leon Bonnat’nın yanında klasik usta çırak ilişkisi bualtınca 4 ay sonra ayrılır. Muhafazakar bir adam ustası.

Impressionism yerini postimpressionism’e (pointillism) bırakıyor.
Munch enjoyed the decorative effects of Gauguin paintings.
Symbolist’lerdeki psikolojik boyut ilgisini çekiyor.
Munch adopted the simplistic flattened use of forms and symbolistic use of colors early 1890s.
Art Nouveau’da da ilgisini çeken yanlar var. exagerrated emphasis on long flowing lines.
Van Gogh’un iç huzursuzluğunu yansıtan sirküler fırça darbelerinden de etkileniyor.


Morning, 1884 - Edvard Munch

Portrait of the Author Hans Jæger, 1889 



August Strindberg

Jealousy, 1895 

Madonna




1890larda symbolist anlatımı impresyonist ve postimpresyonist tekniklerle resmediyor.
1892 Evening on Carl Johann Street
1891 neoimpressionist Springday on Carl Johann Street – Arada ciddi bir tarz farkı var.
1892 Berlin sergisinde 55 resmini sergiledi. Resimleri berbat bulunmuş. Unacademic bir tarz diyorlar. Sergi beğenilmeyince 1 haftada kapandı.
Sonrasında Munch Berline taşındı. Avangard sanat çevrelerine girmeye başladı yine. August Strindberg. Polish writer Stanislaw Przybyszewski. Bu avangard gruba black piglet grubu adı verildi. Buluştukları yerina dından. Alkol sık tüketiliyor.
1893’te scream

Gruplara katılsa da sosyalleşme konusunda çekingen. Munch described how he was walking alone, durign a summer visit to Norway.  As the sun was setting, the clouds turned to blood red. At that moment he felt a scream passing through nature. And it was this shriek that provided the subject matter for this image.

Moonlight, 1895 Edvard Munch


















Swirly lines were repeated in the figure.
Existential horror.
Aslında bir seri resim yapıp aynı galeride sergilemek istiyor. A body of work with one unifying theme amaçlıyor aslında. In his own words: “This was to be nothng less than the poetry of life, love and death”. The Frieze of Life serisi olacakmış ismi. Ama devamlı bir sergi düzenleyemedi. 30 yıl sürdü Frieze of life çalışmaları.  

Puberty

Kadınlığın 3 aşaması

A Young woman depicted as a vampire

The Madonna – Etrafına sperm ve embryo çizmiş.  

Dagny Juel-Przybyszewska. 
Kadınları beauty’den çok menace kaynağı olarak çiziyor.
Danni Juel yine seducer. Kafası gözüken kocası iaşr
Berlin’deki avagngard çevrelerde freelove kavramı revaşta ama teorideki gibi durmuyor pratikte.
1894’te etchings yapmaya başladı. Lothograph ya da wood cut gibi tekniklerle. Bazıları resimlerinin değişik versiyonu. Framing swimming sperm. Embryo sol altta. Madonna.
Dance of Life

Tula Larsen  Munch reddeder. Ölüyorum diye haber yollayıp Munch’u çağırtmış. Elinde silahla yataktan doğrulur ve beni sevmezsen intihar ederim demiş. Silahı almaya çalışırken Munch ateş almış ve Munch'un parmağı vurulmuş. 

Nomadic existence, heavy drinking. Heated public arguments with his friends.
1905’de Tula'yla olay.
1908’de breakdown
The therapy Munch received for the next eight months included diet and "electrification" (a treatment then fashionable for nervous conditions, not to be confused with electroconvulsive therapy)


Puberty, 1894 by Edvard Munch

The Dance of Life, 1899 by Edvard Munch



Woman in Three Stages, 1895 by Edvard Munch

Love and Pain, 1893 by Edvard Munch (Vampire)


Dagny Juel Przybyszewska

The Day After, 1895 by Edvard Munch

Kopenhag’da 8 ay kaldı. Doktoru Daniel Jacobson. Van Gogh’un doktoru Paul Gachet’nin portresini yaptığı gibi resmini yaptı. Elektrik şoku uygulandı. Çıktığında alkolizm ve breakdown geçmişti. 35 yıl daha yaşadı. Ama en büyük eserleri daha önce verdikleri oldu. Norveç'e döndü. Sıradan işlerle uğraştı. Ama 1911’de Christiania üni hallway için yaptığı The Sun resmi yeteneğini yine gösterdi.

Sıradan çalışan insanları çizmek ilgisini çekmeye başladı. 1915 Workers Returning Home örneğin.
1908’e kadar konuları kendi nevrozu ve sıkıntıları. Loss, jealousy, fear of closeness, fear of beng engulfed. Problems with boundaries. Abandonment.

Sonrasında aynı yoğun, problemli resimler yok.
1944’te 80 yaşında vefat etti.

Spiritual landscape yarattı.
Oskar Kokoschka'nın sanatı üzerinde etkili oldu.



The Dance of Life, 1899 by Edvard Munch

Edvard Munch - Tulla Larsen




Professor Daniel Jacobson, 1909 - Edvard Munch



1915 Workers Returning Home 

The Sun, 1909 by Edvard Munch


By the Window, 1940 by edvard munch, Self-portrait




Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...